KUMARBI – „Ojciec Bogów”

Odpowiednik (pierwowzór?) greckiego Kronosa, utożsamiany też z babilońskim Enlilem (choć czasem w mit. hetyckiej Enlil i K. występują obok siebie). Wg teogonii hurycko-hetyckiej, pierwotnie królem nieba był Alalu, któremu służył i oddawał cześć Anu. Po 9 latach, gdy Anu zaatakował go i zwyciężył, Alalu schronił się w świecie podziemnym, a sługą nowego władcy został K., […]

KUKUNOCHI

Tyczne bóstwo mieszkające w drzewie, bóg drzewa, mitologiczny syn – Izanagiego i Izanami. K. jest jednym z najważniejszych bóstw drzewa (oprócz niego istnieje wiele bóstw poszczególnych drzew, bóstw liści itp., które w kulcie nie pełnią jednak znaczącej roli). Wg mit. japońskiej, drzewa i liście, podobnie jak skały, pierwotnie potrafiły mówić. Zostały jednak zmuszone do milczenia […]

KUGU-JUMO

W mit. maryjskiej najwyższy bóg-stwórca, zwany też po prostu Jumo, uosobienie nieba; wiatr to jego oddech, tęcza – jego łuk. Jako demiurg zlecił swemu młodszemu bratu, Keremetowi (1), pływającemu w postaci kaczora w pierwotnym oceanie, wydobycie spod wody mułu, z którego stworzył ziemię z równinami, pastwiskami i lasami. Gdy Keremet (1) wypluł na nią część […]

KRONOS

W rei. greckiej jeden z tytanów, najmłodszy syn Uranosa i Gai. Przy pomocy swych braci oraz matki obalił rządzącego światem Uranosa i sam zajął jego miejsce. Poślubił swoją siostrę Reę, która urodziła mu 3 córki ( Hestię, Demeter i Herę) oraz 3 synów ( Hadesa, Posejdona i Zeusa). Znając przepowiednię, iż jeden z jego synów […]

KRISZNA – „Czarny”

Najważniejsze, ósme wcielenie (awatar) indyjskiego boga i Wisznu. W poezji mistycznej przedstawiany jako chłopiec o ciemnoniebieskiej skórze (symbol nieskończoności), grający na flecie. Urodził się jako ósme dziecko – Dewaki i Wasudewy, który był bratem Kunti, żony Pandu. Mahabharata i Wisznu Purana mówią, że Wisznu wyrwał sobie z brody 2 włosy, biały i czarny, weszły one […]

KRAK, Krok

W leg. polskich założyciel i eponim Krakowa. Ojciec – Wandy. Miał zbudować zamek na Wawelu i zabić mieszkającego pod nim smoka. Imię K. w wersji Krok nosi też legendarny książę czeski, ojciec Kazi/Walaszki (wiedźmy), Tetki (dziewicy) i Libuszy (żony-matki), czyli trzech hipostaz bóstwa kobiecego, protoplasta czeskich Przemyślidów. Prawd. K. jest echem postaci gromowładnego bohatera walczącego […]

KORYBANCI

W rei. frygijskiej, a potem także greckiej towarzysze i służebnicy Wielkiej Matki Bogów ( Kybele, Rei). Mieli być synami Apollona i muzy Talii lub Apollona i Kybele. Wg innej wersji, byli to potomkowie Korybasa (syna Kybele i Jazjona). Istnieje też wersja, wg której Kombe (córka rzeki Asopos) ze związku z bogiem Sokosem urodziła 7 synów […]

KORA

W rei. greckiej córka – Demeter i – Zeusa, znana też jako Persefona. Wg popularnego mitu, w młodej dziewczynie zakochał się Hades i porwał ją do swego podziemnego królestwa. Zrozpaczona matka szukała K. po całej ziemi. Aby ratować ginącą przyrodę (której Demeter była boginią), Zeus polecił Persefonie wrócić do matki na ziemię. Nie było to […]

KONGFUZI

Chiński filozof, którego system określił podstawy organizacji cywilizacji Kraju Środka. Klasyczna wersja konfucjanizmu (ostatecznie zestawiona z najstarszych tekstów w XI w. przez Zhuxi) jest zawarta w tzw. Czteroksięgu Konfucjańskim. W jego skład wchodzą: Wielka Nauka (Taxue), Doktryna Środka (Zhongyong), Dialogi Konfucjańskie (Lunyu) i Księga Mencjusza (Mengzi). Podstawą nauczania jest połączenie etyki cnót wśród których najogólniejszą jest […]

KLYMENE

W mit. greckiej jedna z okeanid, córka Okeanosa i Tethys. Poślubiła tytana Japetosa i urodziła mu synów : Atlasa, Prometeusza, Epimeteusza i Menojtiosa. Wg innej wersji, była żoną Prometeusza (a przez to matką Hellena) lub Heliosa (wówczas jej synem był Faeton, a córkami Heliady). KOBŁANDY BATYR (kazachski „Bohater K.”) – główny bohater kazachskiego i karakałpaskiego eposu […]